Filter. Tijdschrift over Vertalen. Jaargang 18
(2011)– [tijdschrift] Filter. Tijdschrift over Vertalen–bron
Filter. Tijdschrift over Vertalen. Jaargang 18. Vantilt, Nijmegen 2011
codering
DBNL-TEI 1
Wijze van coderen: standaard
logboek
-
verantwoording
gebruikt exemplaar
eigen exemplaar dbnl
algemene opmerkingen
Dit bestand biedt, behoudens een aantal hierna te noemen ingrepen, een diplomatische weergave van Filter. Tijdschrift over Vertalen. Jaargang 18 uit 2011.
De Digitale Bibliotheek voor de Nederlandse Letteren beijvert zich voor het verkrijgen van toestemming van alle rechthebbenden; eenieder die meent enig recht te kunnen doen gelden op in dit tijdschrift opgenomen bijdragen, wordt verzocht dit onverwijld aan ons te melden (dbnl.auteursrecht@kb.nl).
redactionele ingrepen
De eindnoten zijn in deze digitale editie direct bij de bijbehorende nootverwijzingen geplaatst. De volgende pagina’s zijn hierdoor komen te vervallen: deel 1: 13, deel 2: 21.
Aan het begin van elk nummer is een kop tussen vierkante haken toegevoegd.
Bij de omzetting van de gebruikte bron naar deze publicatie in de dbnl is een aantal delen van de tekst niet overgenomen. Hieronder volgen de tekstgedeelten die wel in het origineel voorkomen maar hier uit de lopende tekst zijn weggelaten. Ook de pagina's met advertenties (deel 1: binnenkant achterplat, deel 2: binnenkant achterplat, deel 3: binnenkant achterplat, deel 4: binnenkant achterplat) zijn niet opgenomen in de lopende tekst.
[Deel 1, voorplat]
FILTER
Tijdschrift over vertalen Jaargang 18, nummer 1
De taal der liefde
Oogst van een jaar
VANTILT
[Deel 1, binnenkant voorplat]
Tijdschrift over vertalen Jaargang 18, nr 1, maart 2011
FILTER
Redactie
Henri Bloemen, Harm-Jan van Dam, Cees Koster, Christiane Kuby, Ilse Logie, Caroline Meijer (eindredactie), Ton Naaijkens en Désirée Schyns
Redactieraad
Raymond van den Broeck, Lieven D'hulst, Sylvia Dornseiffer, Theo Hermans, Wolfgang Herrlitz, José Lambert, Frank Ligtvoet, Martin Mooij, Cok van der Voort, Rudi Wester en Kitty Zwart
Vormgeving Martien Frijns
Redactieadres
Goethelaan 13
3533 vn Utrecht
filter@xs4all.nl
www.tijdschrift-filter.nl
Uitgever Vantilt
Postbus 1411
6501 bk Nijmegen
Administratie en abonnementen
Vantilt
Postbus 1411, 6501 bk Nijmegen
info@vantilt.nl
issn 0929-9394
Deze uitgave kwam tot stand met financiële steun van Stichting Lira Fonds.
Filter verschijnt 4 x per jaar. Een jaargang loopt van januari tot en met december. Abonnementen gaan in met ingang van het eerste nummer van de lopende jaargang. Abonnementsprijs per jaargang € 29,90. Een los nummer kost € 9. Opgave van abonnementen bij de uitgever. Betaling na ontvangst van een acceptgiro of factuur.
Opzegging schriftelijk bij de uitgever, uiterlijk een maand voor aanvang van de nieuwe jaargang.
Noot van de uitgever: Wij hebben alle moeite gedaan rechthebbenden van copyright te achterhalen. Dit is niet in alle gevallen gelukt. Personen of instanties die menen aanspraak te kunnen maken op bepaalde rechten, wordt vriendelijk verzocht contact op te nemen met de uitgever.
Het tijdschrift Filter heeft een internationale redactie van vooraanstaande academici en professionals gespecialiseerd in het vertalen en de vertaalwetenschap. Elke bijdrage wordt grondig gelezen en vervolgens in de redactie besproken. De redactie behoudt zich het recht voor om in voorkomende gevallen, met name bij de wetenschappelijke artikelen, een advies van derden in te roepen. Wanneer tot publicatie wordt overgegaan, komt de bijdrage onder de hoede van een redactielid dat het artikel als eerste lezer in overleg met de auteur (verder) voorbereidt voor publicatie. Deze versie wordt vervolgens binnen de redactie voorgelegd aan een tweede lezer. De eindredacteur finaliseert de tekst.
[Deel 1, pagina 1]
Inhoud Jaargang 18 nr. 1, maart 2011
Het vertaaljaar 2010 | |
Ton Naaijkens Het vertaaljaar 2010 - een inleiding | 3 |
Arnon Grunberg Het best vertaalde boek | 14 |
Patrick Lateur Ten minste houdbaar tot... Vooralsnog geen datum
Bij Koolschijns herziene vertaling van Euripides' Bakchanten |
16 |
Luk Van Haute De qu van qutienvierentachtig | 19 |
Thomas Langerak Tijger op straat | 21 |
Harm-Jan van Dam De Taal der Liefde | 24 |
Saskia van der Lingen De onzichtbare brug van Hongaars naar Nederlands | 27 |
Jan Gielkens Georg Büchners Lenz opnieuw vertaald | 29 |
Jabik Veenbaas Nieuw licht op Pessoa's spiegelpaleis | 33 |
Kristoffel Demoen Zoals een leeuw bestookt met scherpe spiesen
Een nieuwe Ilias en de kritiek |
36 |
Barber van de Pol Bokkensprongen en trends | 41 |
Jan-Jaap Spies De nieuwe vertaling van The Sound and the Fury | 43 |
Walter Verschueren De onbegrijpelijke eenvoud van de romantiek | 51 |
Michele Hutchison Her eyes are on the sky | 53 |
Gys-Walt van Egdom Kaïn en Babel | 56 |
Filter Vertaalprijs 2011 | |
Juryrapport | 59 |
Flora Keersmaekers ‘Readable, indeed!’ | 65 |
Nabokovs keuze voor de ‘letterlijke’ vertaling | |
Column | |
Arie Pos De vertaler vertaalt | 71 |
Bericht uit Europa | |
Holger Fock Het Duitsland van de literair vertalers | 73 |
Medewerkers | 79 |
[Deel 1, achterplat]
FILTER
Nieuw licht op een spiegelpaleis, de onbegrijpelijke eenvoud van de romantiek, bokkensprongen en trends: traditiegetrouw vroeg Filter aan schrijvers en critici, aan vertalers en academici naar de opvallendste vertaling van het jaar 2010 en vooral: naar het waarom van die nominatie. Dat levert een nummer op met een uitzonderlijk hoog lofgehalte. Een rijk en gelukkig jaar is het geweest, een dat uitmondt in de toekenning van de Filter Vertaalprijs voor een vertaling die binnen de eigen taal is gebleven. Hadewijch, her eyes are on the sky.
Jaargang 18, nummer 1
FILTER
VANTILT
[Deel 2, voorplat]
FILTER
Tijdschrift over vertalen Jaargang 18, nummer 2
Lust en gratie
van het vertalen
VANTILT
[Deel 2, binnenkant voorplat]
Tijdschrift over vertalen Jaargang 18, nr 2, juni 2011
FILTER
Redactie
Henri Bloemen, Harm-Jan van Dam, Cees Koster, Christiane Kuby, Ilse Logie, Caroline Meijer (eindredactie), Ton Naaijkens en Désirée Schyns
Redactieraad
Raymond van den Broeck, Lieven D'hulst, Sylvia Dornseiffer, Theo Hermans, Wolfgang Herrlitz, José Lambert, Frank Ligtvoet, Martin Mooij, Cok van der Voort, Rudi Wester en Kitty Zwart
Vormgeving Martien Frijns
Redactieadres
Goethelaan 13
3533 vn Utrecht
filter@xs4all.nl
www.tijdschrift-filter.nl
Uitgever Vantilt
Postbus 1411
6501 bk Nijmegen
Administratie en abonnementen
Vantilt
Postbus 1411, 6501 bk Nijmegen
info@vantilt.nl
issn 0929-9394
Deze uitgave kwam tot stand met financiële steun van Stichting Lira Fonds.
Filter verschijnt 4 x per jaar. Een jaargang loopt van januari tot en met december. Abonnementen gaan in met ingang van het eerste nummer van de lopende jaargang. Abonnementsprijs per jaargang € 29,90. Een los nummer kost € 9. Opgave van abonnementen bij de uitgever. Betaling na ontvangst van een acceptgiro of factuur.
Opzegging schriftelijk bij de uitgever, uiterlijk een maand voor aanvang van de nieuwe jaargang.
Noot van de uitgever: Wij hebben alle moeite gedaan rechthebbenden van copyright te achterhalen. Dit is niet in alle gevallen gelukt. Personen of instanties die menen aanspraak te kunnen maken op bepaalde rechten, wordt vriendelijk verzocht contact op te nemen met de uitgever.
Het tijdschrift Filter heeft een internationale redactie van vooraanstaande academici en professionals gespecialiseerd in het vertalen en de vertaalwetenschap. Elke bijdrage wordt grondig gelezen en vervolgens in de redactie besproken. De redactie behoudt zich het recht voor om in voorkomende gevallen, met name bij de wetenschappelijke artikelen, een advies van derden in te roepen. Wanneer tot publicatie wordt overgegaan, komt de bijdrage onder de hoede van een redactielid dat het artikel als eerste lezer in overleg met de auteur (verder) voorbereidt voor publicatie. Deze versie wordt vervolgens binnen de redactie voorgelegd aan een tweede lezer. De eindredacteur finaliseert de tekst.
[Deel 2, pagina 1]
Inhoud Jaargang 18 nr. 2, juni 2011
Marlene van Niekerk Lust en gratie van het vertalen
Feestrede op mijn Nederlandse vertaler |
3 |
Henri Bloemen Het fetisjkarakter van de vertaling en zijn geheim | 11 |
Column | |
Arie Pos Glorieuze nederlagen | 23 |
Post | 25 |
Het vertaalde gedicht | |
Huub Beurskens De zykovmethode | 27 |
Andreas F. Kelletat Waarheen met het vertaalde gedicht?
Over de wetenschappelijke omgang met vertaalde poëzie |
32 |
Bram Oostveen en Marc van Zoggel The wind that ruffles your hair
De ‘Chrysanten, roeiers’-vertalingen van J.M. Coetzee |
41 |
Paul Beers Over Celans gedichten aan Bachmann | 47 |
Ton Naaijkens Een antwoord | 55 |
Onno Kosters Awaters spoor | 57 |
Medewerkers | 64 |
[Deel 2, achterplat]
FILTER
In het eerwaarde gezelschap van professor vox maakt de Filter-lezer een tijdreis naar de eerste nokiameltdownperiode om de tong-, strot-en lipgeluiden van mensdieren te bestuderen. Hij valt midden in een gesprek tussen de schrijfster Marlene van Niekerk en haar vertaalster Riet de Jong-Goossens. Gezien vanuit de verre toekomst blijkt deze vertaler behalve archivaris ook taaltherapeut, exacte kunstenaar, scheppende bemiddelaar, cultuuroverdrager en vooral: betekenis-trickster te zijn geweest. Alle geschrijf over vertalen is - als alle vertalen zelf - in feite terugblikken. Henri Bloemen schrijft de geschiedenis van vier Marxvertalingen, Andreas Kelletat positioneert vertaalgeschiedenis ten opzichte van nationale literatuurgeschiedschrijving, toegespitst op poëzie. Nog veel meer poëzie in dit nummer, waarbij Huub Beurskens de zykovmethode voorstelt waaraan hij de ‘Venetiaanse strofen’ van Joseph Brodsky onderwierp. Vertaalmachines krijgen in deze Filter eindelijk een menselijk gezicht.
Jaargang 18, nummer 2
FILTER
VANTILT
[Deel 3, voorplat]
FILTER
Tijdschrift over vertalen Jaargang 18, nummer 3
Mondialisering en vermaardheid
En over de vraag of vertalingen onaantastbaar en definitief kunnen zijn
VANTILT
[Deel 3, binnenkant voorplat]
Tijdschrift over vertalen Jaargang 18, nr 3, september 2011
FILTER
Redactie
Henri Bloemen, Harm-Jan van Dam, Cees Koster, Christiane Kuby, Ilse Logie, Caroline Meijer (eindredactie), Ton Naaijkens en Désirée Schyns
Redactieraad
Raymond van den Broeck, Lieven D'hulst, Sylvia Dornseiffer, Theo Hermans, Wolfgang Herrlitz, José Lambert, Frank Ligtvoet, Martin Mooij, Cok van der Voort, Rudi Wester en Kitty Zwart
Vormgeving Martien Frijns
Redactieadres
Goethelaan 13
3533 vn Utrecht
filter@xs4all.nl
www.tijdschrift-filter.nl
Uitgever Vantilt
Postbus 1411
6501 bk Nijmegen
Administratie en abonnementen
Vantilt
Postbus 1411, 6501 bk Nijmegen
info@vantilt.nl
issn 0929-9394
Deze uitgave kwam tot stand met financiële steun van Stichting Lira Fonds.
Filter verschijnt 4 x per jaar. Een jaargang loopt van januari tot en met december. Abonnementen gaan in met ingang van het eerste nummer van de lopende jaargang. Abonnementsprijs per jaargang € 29,90. Een los nummer kost € 9. Opgave van abonnementen bij de uitgever. Betaling na ontvangst van een acceptgiro of factuur.
Opzegging schriftelijk bij de uitgever, uiterlijk een maand voor aanvang van de nieuwe jaargang.
Noot van de uitgever: Wij hebben alle moeite gedaan rechthebbenden van copyright te achterhalen. Dit is niet in alle gevallen gelukt. Personen of instanties die menen aanspraak te kunnen maken op bepaalde rechten, wordt vriendelijk verzocht contact op te nemen met de uitgever.
Het tijdschrift Filter heeft een internationale redactie van vooraanstaande academici en professionals gespecialiseerd in het vertalen en de vertaalwetenschap. Elke bijdrage wordt grondig gelezen en vervolgens in de redactie besproken. De redactie behoudt zich het recht voor om in voorkomende gevallen, met name bij de wetenschappelijke artikelen, een advies van derden in te roepen. Wanneer tot publicatie wordt overgegaan, komt de bijdrage onder de hoede van een redactielid dat het artikel als eerste lezer in overleg met de auteur (verder) voorbereidt voor publicatie. Deze versie wordt vervolgens binnen de redactie voorgelegd aan een tweede lezer. De eindredacteur finaliseert de tekst.
[Deel 3, pagina 1]
Inhoud Jaargang 18 nr. 3, september 2011
Ilse Logie Mondialisering in de literatuur: het fenomeen
Roberto Bolaño |
3 |
Bericht uit Europa | |
Irina Michajlova Uit liefde voor de kunst | 14 |
Amanda Hopkinson Literair vertalers in Groot-Brittannië | 21 |
Theo Hermans ‘Tusschen Europeaensche vermaerdheden’
Het vertalen van Hendrik Conscience |
27 |
Column | |
Arie Pos Vertaalconsequenties | 35 |
Roosje Dejonghe Een onaantastbare vertaling?
Adriaan Morriëns vertaling van L'Etranger |
38 |
Stella Linn De definitieve vertaling?
Over Federico García Lorca's Verzamelde gedichten |
50 |
Medewerkers | 64 |
[Deel 3, achterplat]
FILTER
Gedeterritorialiseerd noemt Ilse Logie de taal van Roberto Bolaño, een schrijver wiens werk pas na zijn dood de wereld over gaat, in alle talen, naar alle windstreken. Zoiets gebeurde ooit ook met Camus, maar in het geval van L'Etranger stokte het vertaalproces, althans bij ons. Was die vertaling definitief, kan het over of anders? Stella Linn buigt zich daartoe over Lorca. Voor het overige blijven we in Europa, waar de situatie voor literair vertalen in Rusland en Engeland wordt doorgelicht en teruggeblikt wordt naar de negentiende eeuw, toen Conscience gedeterritorialiseerd werd en gerekend werd tot de internationale vermaerdheden.
Jaargang 18, nummer 3
FILTER
VANTILT
[Deel 4, voorplat]
FILTER
Tijdschrift over vertalen Jaargang 18, nummer 4
Alles is altijd anders
Een keur aan vertaalmomenten
VANTILT
[Deel 4, binnenkant voorplat]
Tijdschrift over vertalen Jaargang 18, nr 4, december 2011
FILTER
Redactie
Henri Bloemen, Harm-Jan van Dam, Cees Koster, Christiane Kuby, Ilse Logie, Caroline Meijer (eindredactie), Ton Naaijkens en Désirée Schyns
Redactieraad
Raymond van den Broeck, Lieven D'hulst, Sylvia Dornseiffer, Theo Hermans, Wolfgang Herrlitz, José Lambert, Frank Ligtvoet, Martin Mooij, Cok van der Voort, Rudi Wester en Kitty Zwart
Vormgeving Martien Frijns
Redactieadres
Goethelaan 13
3533 vn Utrecht
filter@xs4all.nl
www.tijdschrift-filter.nl
Uitgever Vantilt
Postbus 1411
6501 bk Nijmegen
Administratie en abonnementen
Vantilt
Postbus 1411, 6501 bk Nijmegen
info@vantilt.nl
issn 0929-9394
Deze uitgave kwam tot stand met financiële steun van Stichting Lira Fonds.
Filter verschijnt 4 x per jaar. Een jaargang loopt van januari tot en met december. Abonnementen gaan in met ingang van het eerste nummer van de lopende jaargang. Abonnementsprijs per jaargang € 29,90. Een los nummer kost € 9. Opgave van abonnementen bij de uitgever. Betaling na ontvangst van een acceptgiro of factuur.
Opzegging schriftelijk bij de uitgever, uiterlijk een maand voor aanvang van de nieuwe jaargang.
Noot van de uitgever: Wij hebben alle moeite gedaan rechthebbenden van copyright te achterhalen. Dit is niet in alle gevallen gelukt. Personen of instanties die menen aanspraak te kunnen maken op bepaalde rechten, wordt vriendelijk verzocht contact op te nemen met de uitgever.
Het tijdschrift Filter heeft een internationale redactie van vooraanstaande academici en professionals gespecialiseerd in het vertalen en de vertaalwetenschap. Elke bijdrage wordt grondig gelezen en vervolgens in de redactie besproken. Wetenschappelijke inzendingen waarvan de redactie vindt dat ze in aanmerking komen voor publicatie worden aan een dubbele blinde peer review onderworpen. Hiertoe werd een adviesraad ingesteld die bestaat uit gerenommeerde experts uit binnen- en buitenland. Wanneer op grond van deze procedure beslist wordt de bijdrage te publiceren, maakt een redactielid in overleg met de auteur en rekening houdend met de adviezen het artikel klaar voor publicatie. Deze versie wordt vervolgens opnieuw aan de redactie voorgelegd. De eindredacteur finaliseert de tekst.
[Deel 4, pagina 1]
Inhoud Jaargang 18 nr. 4, december 2011
Cees Koster Alles verandert altijd (en blijft ook hetzelfde)
Vertaling en stijl |
3 |
Rien Verhoef Een vluchtig kiertje licht | 15 |
Column | |
Arie Pos Op weg naar het einde | 21 |
Bericht uit Europa | |
Daniel Cunin Kruimels op de plank | 23 |
Gheorghe Nicolaescu Vertalen in moeilijke tijden | 25 |
Vertaalmomenten | |
Tom B. Deneire Heinsius vertaalt Heinsius
De zelfvertaling van zijn Ad suavissimam puellam |
31 |
Theo Hermans Jeptha's woord | 38 |
Jos Perry Balsem voor de ziel
Theun de Vries in vertaling |
45 |
Jack van der Weide Van naakte lunch tot rode zakdoek
De vertaalcatalogus van Joyce & Co |
57 |
Jan D. ten Thije en Manuela Pinto Twee ikea catalogi, een Italiaanse en een Nederlandse
Lezerswaardering van een ‘covert translation’ |
67 |
Medewerkers | 80 |
[Deel 4, achterplat]
FILTER
Niets is veranderlijker dan het vertaalbedrijf, dat in zwaar weer beland is. ‘Op weg naar het einde’, noemt Arie Pos zijn laatste column. De twee laatste Berichten uit Europa spreken van moeilijke tijden en zien slechts kruimels op de plank. Wat helpt is een bredere blik, niet alleen vooruit maar ook terug in de tijd. Een keur aan vertaalmomenten komt aan bod, voorop een vergeten Nederlander die de veranderlijkheid van de liefde tot uitdrukking brengt in een zelfvertaling. Niets veranderlijker dan het vertalen zelf, of het nu gaat om Nabokov, om Joyce of om de catalogus van ikea. Daar breken door de zwarte wolken ook talloze kieren licht.
Jaargang 18, nummer 4
FILTER
VANTILT