Ketters. Veertien eeuwen kettergeloof, volksbeweging en kettergericht
(1982)–Theun de Vries–Theun de Vries, Ketters. Veertien eeuwen kettergeloof, volksbeweging en kettergericht. Em. Querido's Uitgeverij, Amsterdam 1982
DBNL-TEI 1
Wijze van coderen: standaard
-
gebruikt exemplaar
exemplaar Bibliotheek Sociaal–Culturele Wetenschappen, Nijmegen, signatuur: M3 Soc. In. 17342
algemene opmerkingen
Dit bestand biedt, behoudens een aantal hierna te noemen ingrepen, een diplomatische weergave van Ketters. Veertien eeuwen kettergeloof, volksbeweging en kettergericht van Theun de Vries uit 1982.
redactionele ingrepen
p. 334: van de noten 1 en 2 ontbreken de nootnummers bij de noottekst. Dit is in deze digitale versie verbeterd.
p. 350: van nootverwijzing 3 ontbreekt de corresponderende noottekst. De nootverwijzing is in deze digitale editie verwijderd.
p. 381: van noot 4 ontbreekt het nootnummer bij de noottekst. Dit is in deze digitale versie verbeterd.
p. 517: van noot 1 ontbreekt het nootnummer bij de noottekst. Dit is in deze digitale versie verbeterd.
p. 653-672: de eindnoten zijn in deze digitale versie direct bij de bijbehorende nootverwijzingen geplaatst. De genoemde pagina's zijn hierdoor komen te vervallen. Omdat de noten per pagina genummerd zijn, is er, ten behoeve van de duidelijkheid, in deze digitale versie voor gekozen om ze op te nemen als voetnoten.
Bij de omzetting van de gebruikte bron naar deze publicatie in de dbnl is een aantal delen van de tekst niet overgenomen. Hieronder volgen de tekstgedeelten die wel in het origineel voorkomen maar hier uit de lopende tekst zijn weggelaten. Ook de blanco pagina's (p. 8, 10, 126, 218, 293, 294, 388, 478, 572, 650, 652, 678, 700) zijn niet opgenomen in de lopende tekst.
[pagina 1]
KETTERS
[pagina 2]
Ander werk van Theun de Vries bij Querido
Rembrandt (roman, 1931)
Wilde lantaarns (roman, 1940)
Kenau (roman, 1941)
W.A.-man (novelle, 1944)
De vrijheid gaat in 't rood gekleed (roman, 1945)
1848 (roman, 1948-'54)
Hoogverraad (roman, 1950)
Anna Casparii of Het heimwee (roman, 1950)
Pan onder de mensen & Bruiloftslied voor Swaantje (roman, 1954, 1956)
Het meisje met het rode haar (roman, 1956)
Het motet voor de Kardinaal (roman, 1960)
Vincent in Den Haag (roman; eerste druk, onder de titel Ziet een mens!, 1963)
Het raadselrijk (roman; eerste druk, onder de titel Moergrobben, 1964)
Het geslacht Wiarda (Noorderzon, Stiefmoeder aarde en Het rad der fortuin, 1972)
De man met de twee levens (novelle, 1972)
Meester en Minnaar (verhalen, 1972)
Het zondagsbed (roman, 1975)
De vrouweneter (roman, 1976)
De vogels om het erf (verhalen, 1978)
De dood kwam met muziek (roman, 1979)
Eidola (verhalen, 1979)
De blinde Venus (verhalen, 1980)
Gesprekken op donderdag (Theun de Vries praat met Jan Boelens, 1981)
[pagina 3]
Theun de Vries
KETTERS
Veertien eeuwen ketterij, volksbeweging en kettergericht
Amsterdam
Em. Querido's Uitgeverij B.V.
1982
[pagina 4]
Het illustratiemateriaal is verzameld door Arie-Jan Gelderblom.
Copyright © 1982 by Theun de Vries. Niets uit deze uitgave mag worden verveelvoudigd en/of openbaar gemaakt, door middel van druk, fotocopie, microfilm of op welke andere wijze ook, zonder voorafgaande schriftelijke toestemming van Em. Querido's Uitgeverij B.V., Singel 262, Amsterdam. No part of this book may be reproduced in any form, by print, photoprint, microfilm or any other means, without written permission from Em. Querido's Uitgeverij B.V., Singel 262, Amsterdam.
ISBN 90 214 8656 3
[pagina 5]
Inhoud
Opdracht | 9 |
boek een Een belofte voor verdrukten | |
1 De held van de evangeliën | 13 |
2 De pax romana | 20 |
3 Openbaring en leerstuk | 27 |
4 De oudste gemeente | 33 |
5 Caesar en Christus | 41 |
6 De ‘dertiende apostel’ | 49 |
7 Twee geschiedenissen van het christendom | 55 |
8 Een kosmisch drama | 57 |
9 Marcion tegen Jehova | 63 |
10 Montanus' pinksterfeest | 66 |
11 God of Logos? | 70 |
12 Gelovigen en barbaren | 73 |
13 De ketters in Spanje | 78 |
14 De Circumcellionen tegen Rome | 86 |
15 Sint-Augustinus als ketterjager | 97 |
16 Het Vandalenrijk | 103 |
17 De erfzonde verworpen | 106 |
18 Troebelen in het Oosten: Cyrillus en Nestorius | 109 |
19 Scheuring en geweld: Byzantijnse ketterkerken | 118 |
20 Het Arianisme: macht en val | 120 |
boek twee Geroepenen tegen Satanaël | |
1 De dubbele heerschappij | 129 |
2 Mani en het Boze | 131 |
3 De eerste brandstapels | 135 |
4 Bondgenoten van het Licht | 137 |
5 De heilige oorlog | 139 |
6 Ketters met het zwaard | 146 |
7 Ingewijden en asceten | 152 |
8 Strijd om de Balkan | 157 |
9 Het rijk van Satan | 161 |
10 Apostelen van de ongehoorzaamheid | 167 |
11 Nadagen van vrijheid | 172 |
12 ‘Een beerput van ketterijen’ | 175 |
13 Paus en Pataria | 180 |
14 Het dualisme in het Westen | 187 |
15 Consolamentum en endura | 192 |
[pagina 6]
16 Ketters en troubadours | 197 |
17 De kruistocht tegen de Albigenzen | 204 |
18 De moed van de wanhoop: Montségur | 208 |
boek drie Het evangelie van de armen | |
1 Het Karolingisch imperium | 221 |
2 Nacht over Europa | 227 |
3 De school van Abélard | 235 |
4 Vrouwe Armoede roept | 241 |
5 Waldenzen en Humiliaten | 249 |
6 Een wijkplaats in de bergen | 256 |
7 Blijmoedige bedelaars | 259 |
8 De profeet en de Kleine Broeders | 263 |
9 Fra Dolcino | 272 |
10 Begijnen en Begarden | 280 |
11 Mystiek voor ketters | 287 |
boek vier De vier ruiters | |
1 De sekten van de Vrije Geest | 297 |
2 Structuren van macht | 305 |
3 Stormloop tegen het pausdom | 314 |
4 De Zwarte Dood | 321 |
5 De Geselaars komen | 327 |
6 De Inquisitie herleeft | 335 |
7 Vrijgeesterij en zondeloosheid | 340 |
8 De Nobele Les | 344 |
9 Waldenzisch heldenlied | 350 |
10 Keerlen en monarchen | 357 |
11 De Grote Opstand | 360 |
12 Wycliffe en ‘het huis van Herodes’ | 367 |
13 Het Evangelie langs de wegen | 375 |
14 Het proces Jeanne d'Arc | 381 |
boek vijf Gods wagenburg | |
1 Bohemen en het Deutschtum | 391 |
2 Jan Hus | 397 |
3 De schreeuw van de adelaar | 412 |
4 Jan Žižka en ‘de strijders van God’ | 421 |
5 Pikarden en Adamieten | 435 |
6 Ark tegen ark | 445 |
7 Prokop de Kale en Prokop de Kleine | 454 |
8 Het concilie van Bazel | 461 |
9 Hussietenkoning Podĕbrady | 466 |
[pagina 7]
10 De Tsjechische Broeders | 471 |
boek zes Een zwaard door de Kerk | |
1 Het kapitalisme over Europa | 481 |
2 Goden en mensen | 487 |
3 De wiekslag van de renaissance | 501 |
4 Protestanten voor het protestantisme | 507 |
5 Renaissancist uit het Noorden | 511 |
6 Erasmus' derde weg | 514 |
7 De wegbereiders | 522 |
8 Humanisten en Dunkelmänner | 526 |
9 Luther en de paus | 532 |
10 Luther en Müntzer | 547 |
11 Luther en de wereld | 566 |
boek zeven Summa hereticorum | |
1 Zwingli: profeet en dictator | 575 |
2 De dopers | 583 |
3 Ketterjacht in de Nederlanden | 593 |
4 Het godsrijk van de plebejers | 596 |
5 De radicale reformatie | 608 |
6 De leerschool van de theocratie | 615 |
7 Een uitverkoren volk | 621 |
8 De monarchale reformatie | 627 |
9 Non-conformisten en Puriteinen | 635 |
10 Summa | 638 |
Aantekeningen | 651 |
Bibliografie | 673 |
Aanvullende lijst van literatuur | 679 |
Register | 681 |