Syntaktische-elementenlijst
(2014)–P.C. Paardekooper–A. Binnenbouw, syntagmatiekDe binnenbouw verschilt maar weinig bij de twee buitenbouwen: van wel is bijna volledig star; enkel misschien is toevoegbaar: van misschien wel. | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
B. Binnenbouw, paradigmatiekVan is par.-loos, wel is vervangbaar door niet en door ja en nee. | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
C. Buitenbouw, syntagmatiek1. Van wel is bij allebei de types enkel ww-pd en enkel uitloop:
a. lv (vv)
b. ond.
2. Wijzen
Allebei de types kennen een vra. wijs, maar een geb. wijs bestaat alleen bij het lv-(vv-)type:
a. lv (vv)
b. ond.
3. Ww-groepen
Ww-groepen zijn bij allebei de types mogelijk: a. lv (vv) | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
D. Buitenbouw, paradigmatiekHet grote probleem is hier: is denkelijk wel par.-genoot?
Er is een verwant syntagma (denkelijk wel) dat teoretisch een par.-genoot zou kunnen zijn van denk van wel:
Denkelijk heeft een klein par.: hoogstwaarschijnlijk, misschien, mogelijk, waarschijnlijk. Maar we hebben gezien dat ook van misschien wel en zelfs van misschien bestaan, en de twee types lopen dus door mekaar. | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
E. Buitenbouw, paradigmatiek van de hoofdww's1. Denken
Het par. van denken omvat o.a. aanvoelen, begrijpen, bekennen, beweren, hopen, schatten, veronderstellen, vertrouwen, voorspellen en vrezeb. Hun gemeenschappelijke betekeniselement is ‘het openlaten van twee of meer mogelijkheden’, dus een ‘vorm van zekerheid’. Andere ww's van ‘voelen’ en ‘uiten van gevoelens’ zijn daarentegen uitgesloten in de hoofdzin: bv. bevestigen, eisen, konstateren, ontdekken, ontkennen, weten en zien (die ‘zekerheid’ betekenen), maar de grens met ‘onzekerheid’ is niet altijd scherp. In het algemeen kunnen hoofdww's met enkel een of-zin van wel/van niet krijgen:
2. Blijken
Het par. van blijken is veel kleiner: schijnen en (met verplichte toevoeging van me, je enz.) dunken en lijken zijn de leden. | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
F. Buitenbouw van de buitenbouwDe grote massa van de gevallen volgt op een vra. wijs, meestal gebruikt door een gesprekspartner:
Er is verwantschap met de zinsekwivalenten ja/nee die hier eveneens als antwoord passen. Maar bij een keus in de vra. wijs passen ja/nee en ook ons syntagma niet: wil je téé of kóffie | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
G. BesluitHoe meer een syntagma beperkt is, hoe moeilijker het is om z'n plaats aan te wijzen tussen z'n naaste verwanten. Die van van wel/van niet lijkt bij de zinsekwivalenten ja/nee te liggen. |
|